Sigara ve elektronik sigara bağımlılığının aynı hastalığın farklı görünümleri olduğunu
belirten İstanbul Atlas Üniversitesi Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı
Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hülya Ensari, nikotin bağımlılığının bir irade sorunu değil, tedavi
edilmesi gereken bir ruhsal hastalık olduğunu söyledi. E-sigara kullanımının bağımlılığı
tetikleyebildiğini belirten Prof. Dr. Hülya Ensari, “Elektronik sigaralar, nikotin içerir ve
nikotin, beyinde dopamin salınımını artırır. Hızlı ödül döngüsü oluşturur. Güçlü bağımlılık
geliştirir” uyarısında bulundu. Prof. Dr. Ensari, e-sigaranın özellikle ergenler ve genç
erişkinler için nikotin bağımlılığına giriş kapısı oluşturduğunu söyledi.
İstanbul Atlas Üniversitesi Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Öğretim
Üyesi Prof. Dr. Hülya Ensari, 9 Şubat Dünya Sigarayı Bırakma Günü ile ilgili yaptığı açıklamada
sigara bağımlılığının bir beyin hastalığı olduğunu söyledi.
Tütün Kullanım Bozukluğu, bağımlılığın bir çeşidi olarak beyin hastalığıdır…
Sigara bağımlılığının bir hastalık olarak DSM-5 TR ‘ye göre ‘Tütün Kullanım Bozukluğu’ tanısı
altında tanımlandığını belirten Prof. Dr. Hülya Ensari, “Sigara içinde bulunan nikotin; beynin
ödül, öğrenme ve dürtü kontrol sistemlerini doğrudan etkileyen, yüksek bağımlılık
potansiyeline sahip bir psikoaktif maddedir” diye konuştu.
Sağlık Bakanlığı verilerine göre, Türkiye’de tütün kullanımının, önlenebilir hastalık ve
ölümlerin en önemli nedenlerinden biri olmaya devam ettiğini ifade eden Prof. Dr. Hülya
Ensari, bu durumun sigara bağımlılığının bireysel değil, toplumsal bir sağlık sorunu olduğunu
gösterdiğini ifade etti.
Sigara bağımlılığı kontrol kaybına göre tanımlanıyor
Sigara kullanımının bağımlılık sayılması için bir ölçüt olmadığını belirten Prof. Dr. Hülya
Ensari, “Toplumda sıkça sorulan ‘Günde kaç sigara bağımlılık sayılır?’ sorusunun yanıt
verecek olursak; bağımlılık, miktara göre değil; kontrol kaybına göre tanımlanır. Bir sigara
içmek bile bağımlılık için başlangıç olabilir” diye konuştu.
“Az içiyorum, bağımlı değilim” düşüncesi yanlış
Bağımlılık tanısı koymak için esas alınan ölçütlere de değinen Prof. Dr. Hülya Ensari, “Sigarayı
bırakmak ya da azaltmak istemesine rağmen kişi bunu başaramıyorsa; yoğun sigara içme
isteği (craving) varsa; sigarayı bıraktığında kişi sinirlilik, huzursuzluk, uykusuzluk, dikkat
konsantrasyon güçlüğü gibi yoksunluk belirtileri yaşıyorsa; gördüğü zarara rağmen sigara
kullanımını kişi sürdürüyorsa ve sigarayı bırakma girişimleri başarısız oluyorsa artık sigara
bağımlılığından söz edebiliriz. ‘Az içiyorum, bağımlı değilim’ düşüncesinin bağımlılıkta en sık
görülen yanlış inanışlardan biri olduğunu özellikle vurgulamakta fayda var” uyarısında
bulundu.
Alo 171 Danışma Hattına başvurabilirsiniz
Sigara bağımlılığının tedavi edilebileceğini belirten Prof. Dr. Hülya Ensari, “Sigara bağımlılığı,
tedavi edilebilir bir hastalıktır. Sağlık Bakanlığı tarafından ülke genelinde Sigara Bırakma
Poliklinikleri açılmış, yine ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı aracılığıyla ücretsiz
danışmanlık ve uygun hastalarda ilaç desteği sunulmaktadır. Sigara bırakmak için Alo 171
danışma hattı, sigara bırakma poliklinikleri ve ruh sağlığı ve hastalıkları uzmanlarına
başvurulabilir. Sigarayı bırakmada farmakolojik tedavi, psikososyal destek ve motivasyonel
görüşmelerle takip ve tedavi gerçekleştirilmektedir” diye konuştu.
E-sigara kullanımı bağımlılığı uzatabiliyor
Son yıllarda elektronik sigaraların, bazı çevrelerde “bırakma yöntemi” olarak sunulduğunu
söyleyen Prof. Dr. Hülya Ensari, “Oysa bilimsel kaynaklar esas alındığında elektronik sigaralar
kanıta dayalı standart tedaviler arasında yer almaz. Tam tersine çoğu elektronik sigara
kullanıcısında çift kullanım (sigara + e-sigara) gelişmektedir. Bu durum, bırakmayı
kolaylaştırmak yerine bağımlılığı uzatabilmektedir” uyarısında bulundu.
E-sigaralar, nikotin bağımlılığını tetikler ve pekiştirir
E-sigara kullanımının bağımlılığı tetikleyebildiğini belirten Prof. Dr. Hülya Ensari, “Elektronik
sigaralar, nikotin içerir ve nikotin, beyinde dopamin salınımını artırır. Hızlı ödül döngüsü
oluşturur. Güçlü bağımlılık geliştirir. Bilimsel kaynaklar esas alındığında, nikotinin hangi
cihazla alındığından bağımsız olarak bağımlılık yapıcı etkisinin hep var olduğunu ve devam
ettiğini söyleyebiliriz. Bu nedenle e-sigaralar da nikotin bağımlılığını tetikler ve pekiştirir”
dedi.
E-sigara nikotin bağımlılığına giriş kapısı oluşturuyor
E-sigaranın özellikle ergenler ve genç erişkinler için nikotin bağımlılığına giriş kapısı
oluşturduğunu vurgulayan Prof. Dr. Hülya Ensari, “E-sigaranın içerdiği tatlandırıcı aromaların,
‘daha az zararlı’ olduğuna dair yanlış algı ve gençleri hedefleyen pazarlama dili, elektronik
sigaranın yaygınlaşmasında önemli rol oynamaktadır. Bu ürünler özellikle ergenler ve genç
erişkinler için nikotin bağımlılığına giriş kapısı oluşturmaktadır. Elektronik sigaralar,
bağımlılığın yeni ve daha kabul edilebilir bir biçimde sunulmasında önemli araçlar olarak
kullanılmaktadır” diye konuştu.
E-sigaranın akciğerler üzerindeki zararları
Prof. Dr. Hülya Ensari, e-sigaraların duman içermese de akciğerlere ulaşan toksik aerosol
partikülleri ve içerdikleri kimyasal irritanlar aracılığıyla yarattıkları enflamasyon ve hava yolu
hasarı ile akciğerlere zarar verdiğini söyledi. Prof. Dr. Hülya Ensari, “Sağlık Bakanlığı ve
uluslararası literatürde tanımlanan EVALI (E-Sigara İlişkili Akciğer Hasarı) vakaları, bu
ürünlerin akciğerler açısından güvenli olmadığını açıkça göstermektedir. Tüm bilimsel veriler
elektronik sigaraların uzun dönem etkilerinin bilinmemesini koruyucu değil, risk artırıcı bir
durum olarak değerlendirmektedir” diye konuştu.
Sigarayı bırakmak için yardım alın
Sigara ve elektronik sigara bağımlılığının aynı hastalığın farklı görünümleri olduğunu belirten
Prof. Dr. Hülya Ensari, sözlerini şöyle tamamladı:
“Nikotin bağımlılığı bir irade sorunu değil, tedavi edilmesi gereken bir ruhsal hastalıktır.
Sigarayı gerçekten bırakmak istiyorsak, bu ancak nikotinin her türünden uzaklaşmakla
mümkündür. Dünya Sigarayı Bırakma Günü, yardım istemek ve bilimsel destekle bırakmak
için önemli bir fırsattır. Lütfen önce sağlığınızı düşünün ve nikotinin ister sigara ister
elektronik sigara her türlü size cazip gelen formundan uzak durun. Bunu yapmakta
zorlandığınızda da lütfen en yakın ruh sağlığı ve hastalıkları uzmanına, sigara bırakma
polikliniklerine veya Alo 171 Danışma Hattına başvurarak destek alın... Sağlığınız her şeyden
daha önemlidir; unutmayın”
Yorumlar
Kalan Karakter: